Annualisering van de arbeidstijd: de valse win-win
De regering wil het wettelijk kader hervormen en de zogenaamde accordeonuren invoeren. Op drukke momenten kunnen werkdagen oplopen tot twaalf uur, om die extra prestaties later te compenseren met kortere werkdagen of lichtere werkweken. Op papier klinkt dat flexibel. Op de loonbrief ziet het er al een stuk minder aantrekkelijk uit.
Hoe langer de periode waarover de arbeidstijd wordt berekend, hoe groter de kans dat overuren niet langer worden uitbetaald, maar simpelweg verdwijnen in een latere compensatie. Werknemers presteren dezelfde inspanning, maar zien daar steeds minder voor terug. Hun koopkracht krimpt, terwijl werkgevers hun personeelsbezetting nog gemakkelijker kunnen afstemmen op de schommelingen van de productie.
Voor het ABVV betekent annualisering vooral:
- minder voorspelbare werkroosters;
- meer druk op werknemers;
- minder collectieve bescherming;
- meer macht voor werkgevers;
- een verdere uitholling van het sociaal overleg.
"Na de flexi-jobs volgt nu de annualisering van de arbeidstijd. Opnieuw wordt hetzelfde verhaal verteld: meer flexibiliteit voor werkgevers, minder zekerheid voor werknemers. Een samenleving wordt niet sterker door arbeid steeds goedkoper en onvoorspelbaarder te maken. Ze wordt sterker wanneer mensen eerlijk worden verloond en voldoende grip houden op hun eigen tijd. Tijd is immers ook levenskwaliteit” stelt Bert Engelaar, voorzitter van het ABVV
Tot 1.500 euro netto per jaar minder
Volgens berekeningen van het ABVV kan een voltijdse werknemer die regelmatig overuren presteert door de annualisering tot 1.500 euro netto per jaar verliezen.
"De gevolgen zijn nog veel zwaarder voor deeltijdse werknemers," zegt Bert Engelaar. "Zij zullen nog moeilijk aanvullende uren kunnen presteren en verliezen daardoor ook de mogelijkheid om extra loon op te bouwen. Omdat hun uurroosters voortdurend kunnen wijzigen, wordt het bovendien bijna onmogelijk om een tweede deeltijdse job te combineren. Voor duizenden werknemers betekent deze hervorming dus minder inkomen én minder controle over hun eigen leven."
Opnieuw schuift de regering een ingrijpende hervorming naar voren zonder ernstig overleg met de sociale partners en zonder rekening te houden met de realiteit op de werkvloer. Na de uitbreiding van de flexi-jobs dreigt nu ook de annualisering de vaste bakens van arbeid verder af te breken. Regelmatige werkuren worden ingeruild voor permanente beschikbaarheid. Overuren worden steeds vaker een rekensom in plaats van een vergoeding. Wie de flexibiliteit levert, ziet zijn zekerheid afnemen.
Een win-win? Alleen wanneer je uitsluitend naar de belangen van de werkgever kijkt. Voor werknemers dreigt deze hervorming vooral een verlies-verliesverhaal te worden.